باشگاه نانو: با تشکر از فرصتی که در اختیارمان قرار دادید، لطفاً خود را معرفی نمایید و مختصری از سوابق تحصیلی و شغلی خود را بیان نمایید.
بنده، علیمراد سرافرازی عضو هیئت علمی سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی، مؤسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور هستم. دوره کارشناسی را در دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران بودم، کارشناسی ارشد را در رشته حشره شناسی در دانشگاه شیراز و مقطع دکترا را نیز در دانشگاه کاردیف انگلستان گذراندم.

باشگاه نانو: به عنوان یک محقق چه تعریفی از نانوفناوری دارید؟
به طور کلی نانوفناوری یعنی ساخت و دستکاری ادوات و ابزارها به گونه ای که می خواهیم. یعنی اتم ها و مولکول ها را طوری کنار هم بچینیم که خواص مورد انتظار ما را داشته باشد.

باشگاه نانو: مطالعات خود را در زمینه نانو چگونه و از کجا شروع کردید؟
حدود 10 سال پیش در مؤسسه بحث هایی راجع به نانو پیش آمد اما، خیلی جدی نبود. فعالیت اصلی بنده تقریباً از سال 82 شروع شد. حدود سه سال دبیر کمیته نانوی وزارت جهاد کشاورزی بودم. هم اکنون نیز عضو کارگروه توسعه فناوری و تولید هستم.

باشگاه نانو: لطفاً در مورد طرح هایی که در دست اجرا دارید، کمی صحبت کنید.
اخیراً مسئولیت پروژه کاربردهای فناوری نانو در صنعت بسته بندی به منظور کاهش ضایعات محصولات کشاورزی به اینجانت محول شده است.
بر اساس آمارهای رسمی، سالانه 800 میلیون تن محصولات کشاورزی در کشور تولید می شود که 7 تا 8 درصد آن یعنی حدود دو میلیارد و 300 میلیون دلار مربوط به ضایعات حاصل از بسته بندی آن است. بسته بندی نادرست، سبب از بین رفتن محصولات خواهد شد. به همین سبب، چندین محصول اساسی از جمله لبنیات، گوشت قرمز و سفید، ماهی، پرتقال، سیب و .. انتخاب شدند تا بر روی بسته بندی نانویی این مواد بررسی های لازم صورت گیرد. در حال حاضر مطالعات بر روی نانوکامپوزیت حاوی نانوذرات نقره و خاک رس صورت می گیرد. نانوذرات رس از طریق کاهش تبادل دی اکسید کربن و اکسیژن، طول مدت نگهداری مواد غذایی را افزایش می دهد. ضدباکتریهایی نظیر نانوذرات نقره نیز از رشد عوامل زنده فاسد کننده ی مواد غذایی مانند باکتری ها و قارچ ها جلوگیری می کنند.

باشگاه نانو: پیش بینی شما در مورد آینده علم فناوی نانو در ایران چیست؟
در کشور ما، فناوری نانو در سال 1380 پایه گذاری شد. به نظرم در این مدت کوتاه سرعت رشد در بخش تولید علم خیلی خوب بوده است. البته در حوزه "نانوی خشک" میزان تولید مقالات خوب بوده است اما در زمینه "نانوی تر" به خصوص در مباحث مربوط به علوم زیستی و غیره، میزان تولید محصول علمی کشور ما به مراتب کمتر بوده است. در هر صورت، به نظر من روند رشد با توجه به محدودیت های اعتباری و بعضاً تغییر مدیریت ها، فراتر از آن است که انتظار می رفت.

باشگاه نانو: نظر شما در مورد ورود فناوری نانو به بخش دانش آموزی چیست؟
به نظرم بسیار کار خوبی است. چون وقتی در دوران دانش آموزی این فناوری آموزش داده شود، در دانشگاه پتانسیل کمتری صرف آموزش خواهد شد. و بنابراین می توان مسیر را از پژوهش و سپس تولید فناوری ادامه داد.

باشگاه نانو: آیا فرزاندن شما با دنیای نانو آشنایی دارند؟
بنده از بس در خانه صحبت از نانو کرده ام، فرزندانم به من می گویند تو بو و طعم نانو می دهی! برایشان بسیار جذاب است. حتی من یکی از پاورپوینت های جالبی را که در یکی از سایت ها یافته بودم، ترجمه کردم و دخترم که در دوران راهنمایی تحصیل می کند، آن را در مدرسه نمایش داد و خوشبختانه با استقبال خوبی از سوی دوستانش روبه رو شد.

باشگاه نانو: آیا در حال حاضر خود را آدم موفقی می دانید؟
موفق که نه. چون اگر محققی خود را آدمی موفق بداند در واقع به بن بست رسیده است. اگرچه ناراضی هم از وضعیت موجود نیستم. اما همچنان برای ارتقاء خویش تلاش می کنم.